RSS

หลักธรรมสำคัญทางพระพุทธศาสนา

05 ก.ค.

อริยสัจ 4
อริยสัจ หมายถึง ความจริงอันประเสริฐหรือหลักความจริงที่ทำให้คนเป็นผู้ประเสริฐ นอกจากนี้ยังมีความหมายอื่นอีก คือ ความจริงที่พระอริยะตรัสรู้ ความจริงของพระอริยะ ความจริงที่ทำให้เป็นพระอริยะ ความจริงที่เป็นแก่นแท้ มี 4 ประการ คือ   
1. ทุกข์ ได้แก่ ความไม่สบายกาย ไม่สบายใจ หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า ทุกข์กาย เช่น ทุกข์จากความเกิด แก่ เจ็บ ตาย เป็นต้น ทุกข์ใจ เช่น เศร้าโศก เสียใจ แค้นใจ ผิดหวัง พลัดพราก เป็นต้น สรุปแล้วความทุกข์ทั้งปวงนี้ เกิดจากความยึดมั่นในขันธ์ 5 นั่นเอง
2. สมุทัย ได้แก่ สาเหตุของความทุกข์ หรือสาเหตุของปัญหา คือ
2.1 ความอยากได้สิ่งโน้น อย่างได้สิ่งนี้ อันเกิดจากตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ เช่น อยากได้นาฬิกาที่มียี่ห้อ อยากได้โทรศัพท์มือถือรุ่นใหม่ อยากได้เครื่องเสียงชั้นดี อยากกินของอร่อยๆ เป็นต้น เมื่อไม่ได้สมใจก็เป็นทุกข์ ความอยากได้นี้ เรียกว่า กามตัณหา
2.2 ความอยากมีหรืออยากเป็น เช่น อยากรวย อยากสวย อยากหล่อ อยากดัง อยากมีคนรัก อยากมีอำนาจ เป็นต้น เมื่อไม่ได้อย่างที่อยากก็เป็นทุกข์ ความอยากมี หรืออยากเป็นนี้ เรียกว่า ภวตัณหา
2.3 ความอยากไม่เป็นนั่นเป็นนี่หรืออยากพ้นจากสภาพที่เป็นอยู่ เช่น ไม่อยากยากจน ไม่อยากตกงาน ไม่อยากพิการ ไม่อยากมีชีวิตอยู่ เป็นต้น เมื่อทำไม่ได้ก็เป็นทุกข์ ภาวะที่อยากจะพ้นจากสภาพนั้นๆ เรียกว่า วิภวตัณหา
3. นิโรธ ได้แก่ ความดับทุกข์ กล่าวคือ เมื่อดับความอยากที่เป็นสาเหตุแห่งทุกข์ได้ ก็สิ้นทุกข์ ภาวะเช่นนี้พระพุทธศาสนาเรียกว่า นิพพาน ซึ่งเป็นเป้าหมายสูงสุดของชีวิตนั่นเอง
4. มรรค ได้แก่ วิธีการแห่งความดับทุกข์ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า อริยมรรคมีองค์ 8 หรือ มัชฌิมาปฏิปทา หรือทางสายกลาง ซึ่งประกอบด้วย
– สัมมาทิฐิ เห็นชอบ
– สัมมาสังกัปปะ คิดชอบ
– สัมมาวาจา เจรจาชอบ
– สัมมากัมมันตะ การงานชอบ
– สัมมาอาชีวะ เลี้ยงชีพชอบ
– สัมมาวายามะ เพียรชอบ
– สัมมาสติ ระลึกชอบ
– สัมมาสมาธิ ตั้งจิตมั่นชอบ

 

ป้ายกำกับ:

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: